Soms kunnen uitdagingen uit het dagelijkse leven ons hele denken en doen beïnvloeden. Dat is ook voor stoïcijnen niet anders.

Recent kreeg ik te horen dat mijn huisbaas het appartement dat ik momenteel huur en waar ik enorm graag woon, wil verkopen. Ondanks het feit dat ik al enige tijd het stoïcisme volg, liet ik mijn gedachten toch de vrije loop toen ik het nieuws kreeg. Tussen het lezen van zijn bericht en complete paniek over waar ik dan moet gaan wonen, zaten hooguit enkele seconden. Het menselijke brein is een creatief ding, in goede én slechte tijden.

We worden allemaal geconfronteerd met onaangename verrassingen. Met zaken die ons volledig van de wijs kunnen brengen. Van problemen op het werk die we mee naar huis nemen tot strubbelingen binnen de relatie die we mee naar kantoor nemen. Zo’n dingen gebeuren nu eenmaal. En ik dacht altijd dat daar maar weinig aan te doen viel. Maar de stoïcijnen dachten (en denken) daar anders over. Door van bovenaf naar hun problemen te kijken, weten ze toch hun gedachten op orde te krijgen. Het is een techniek die ook mij, toen ik hoorde wat mijn huisbaas van plan was, snel tot rust wist te brengen.

De stoïcijnse blik van bovenaf

Binnen het stoïcisme wordt ‘de dingen van bovenaf bekijken’ vaak gebruikt om het emotionele aspect van uitdagingen, bezorgdheden en problemen onder controle te krijgen. Het is een meditatieoefening die bijzonder eenvoudig doch uitermate effectief is. Dus wanneer je nog eens (te veel) piekert en moeite hebt om tot rust te komen, probeer onderstaande oefening dan eens. ’t Is wel aan te raden om eerst alles te lezen, anders zit je al bij stap 1 vast…

1. Sluit je ogen en word je gewaar van je directe omgeving.
2. Ga een stap verder en beeld je je woning in.
3. Zoom in gedachten verder uit en beeld je je straat en stad in.
4. Je hoort ‘m al komen: ga nog een stap verder. Beeld je je land in.
5. Blijf doorgaan tot je het hele continent ziet.
6. Stapje verder: de aarde.
7. Tijd voor het zonnestelsel.
8. Tot slot het volledige universum.

En nu?

Lost dit nu je problemen op? Nee. Mijn huisbaas is tot op heden (zo’n acht maanden na zijn bericht) nog steeds op zoek naar een koper. Maar daar heb ik ondertussen al lang vrede mee genomen. Door de ‘blik van bovenaf’ toe te passen, was ik in staat om mezelf snel te kalmeren en het geheel, letterlijk, vanop een afstand te bekijken. Hoewel het niets aan het feit verandert, plaatst het de zaken wel in een beheersbaar perspectief. Relativeer je zo de dingen niet kapot? Want uiteraard zijn al je problemen toch eerder ‘klein’ in vergelijking met het hele universum? Ook daar moet ik ‘nee’ op antwoorden.

Ik ben me namelijk nog steeds volop bewust van wat er me te doen staat. Maar de overbodige paniek, die mij het vinden van een oplossing alleen maar belemmert, heb ik dankzij deze techniek wel achterwege kunnen laten. En daar draait het om. Twijfel je of het echt werkt? Probeer het zelf al eens toe te passen bij (kleine) bezorgdheden. Volg op je gemak elke stap van bovenstaande lijst. Je zal zien dat het in de meeste gevallen genoeg rust brengt, om nadien weer doelgericht en rationeel aan de slag te gaan.

Je hebt macht over je geest – niet over gebeurtenissen van buitenaf. Besef dit, en je zult kracht vinden.

Marcus Aurelius

Foto door Pixabay