Sinds ik me aan het verdiepen ben in het stoïcisme zie ik het haast overal. Zo ook in onderstaande video waarvan het YouTube-algoritme vond dat ik ‘m moest zien.
We hebben allemaal wel zo’n vriend of kennis die van nature een aanleg heeft voor iets. Je kan zelf al jaren zonder veel succes proberen gitaar te spelen, wanneer je beste vriend een paar keer zelf een gitaar vastneemt en er meteen mee weg is. Frustrerend? Misschien. Bewonderenswaardig? Dat zeker. Mijn drang om het stoïcisme beter te leren kennen, ontstond omdat ik er nood aan had. Vooral de rust en duidelijkheid die het meende te brengen, sprak en spreekt me nog steeds aan.
Toch moet ik vaststellen dat er mensen zijn die nog nooit van het stoïcisme gehoord hebben en puur uit zichzelf meer stoïcijn zijn dan ik misschien ooit zal worden. Mijn vergelijkingsdrang beperkt zich, zo blijkt nu, ook niet alleen tot mensen. Toen ik zag hoe onderstaande hangbuikzwijnen zich wisten te verweren tegen een naderende beer, viel ik haast achterover van bewondering. Voor we verder gaan, zal ik misschien eerst even tonen waarover ik hier lig te bazelen.
Drie stoïcijnse lessen
Wat me meteen opvalt is hoe kalm de zwijnen blijven, ondanks het feit dat de beer wel érg veel interesse heeft. Als ik in een hok opgesloten zou zitten en er probeert een beer zonder enige twijfel binnen te geraken, dan dénk ik dat ik me op voorhand toch iets meer zorgen zou maken. Maar deze twee zwijnen niet. ‘Memento mori‘-gewijs lijken ze zich tot op het laatste moment uitsluitend bezig te houden met wat hen gelukkig maakt: wroeten in de grond. Want als de dood (of potentieel dodelijk gevaar) toch onvermijdelijk is? Kies je dan voor stress tijdens je laatste momenten óf voor wat je het liefste doet? Onze twee kortpotige vrienden hadden hun keuze duidelijk gemaakt.
Ook tijdens het moment dat de beer daadwerkelijk in hun omheining zit, focust het olijke hangbuikduo zich op wat er écht toe doet: wat ligt er in mijn macht? Door zonder enige remming voor de aanval te kiezen, weten ze de imposante (doch klungelige) beer succesvol op andere gedachten te brengen. De stoïcijnse deugd ‘moed’ valt hen ook zeker toe te kennen. Bewonderenswaardig.
Tot slot les drie die ik geleerd heb… Laten we ons inbeelden dat we zonet werden aangevallen door een beer. Daar ben je, als ik me zacht mag uitdrukken, toch even niet goed van? Ik zou daarbovenop de eerstvolgende nacht(en) geen oog dichtdoen. Ben ik hier wel veilig? Wat als die beer hier straks weer in mijn woonkamer staat? “We lijden vaker in onze verbeelding dan in de werkelijkheid”, wist Seneca ons reeds te vertellen. En ook die les hadden onze hangbuikhelden prima begrepen. Ik heb het even nageteld en nog geen tien seconden nadat ze de beer wisten te verjagen, zijn ze weer bezig met dat waarvoor ze hier op aarde zijn: het zwijn uithangen.
Mijn ontzag voor deze onverstoorbare modderneuzen die geen enkele notie hebben van het stoïcisme, is groot.
Foto door Brett Sayles via Pexels